Tổng quan bệnh viêm amidan: Triệu chứng và cách điều trị

Bệnh viêm amidan có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi, lây lan từ người này sang người khác và gây nhiều phiến toái, biến chứng nguy hiểm nếu lơ là trong điều trị.

Đánh giá: 1 Sao2 Sao3 Sao4 Sao5 Sao (2 đánh giá, trung bình: 5,00 trong tổng số 5)
Loading...

Đây là căn bệnh phổ biến trong những ngày thời tiết chuyển mùa, theo đó việc tìm hiểu triệu chứng, nguyên nhân sẽ giúp bạn phòng ngừa và điều trị bệnh viêm amidan hiệu quả.

Tổng quan bệnh viêm amidan: Triệu chứng và cách điều trị
Tổng quan bệnh viêm amidan: Triệu chứng và cách điều trị

Viêm amidan là gì và nguyên nhân gây viêm amidan?

Bệnh viêm amidan cấp tính thoe Y học Cổ truyền thuộc phạm trù chứng “phong nhiệt nhũ nga”, bệnh viêm amidan mạn thuộc phạm trù chứng “hư hỏa nhũ nga”. Bệnh do tà độc đánh kết khô hầu hạch, tà độc phong nhiệt theo mùi miệng xâm nhập vào phế hệ, khiến mạch lạc bị ngăn trở, phần màng cơ bị thiêu đốt; hoặc uống quá nhiều rượu nóng, nhiệt độc công lên trên, hoặc ăn nhiều thức ăn nướng chiên, tỳ vị uẩn nhiệt, đánh vào hầu hạch; thừa thế truyền vào lý, đánh kết khô hầu hạch, ngoại tà ủng thịnh, phế vị nhiệt thịnh, hỏa nhiệt bốc lên trên, màng cơ bị thiêu đốt mà thành bệnh.

Đối với Y học hiện đại, amidan là tổ chức bạch huyết lympho bình thường đã có ngay từ khi cơ thể sinh ra. Chúng có vai trò quan trọng, sinh ra các kháng thể để bảo vệ đường hô hấp trên, tránh các tác nhân gây hại  xâm nhập vào đường hầu, họng. Theo đó, amidan đóng vai trò  như một hàng rào miễn dịch cực kỳ quan trọng ở đường hô hấp trên. Do hoạt động của các cơ họng khi nhai nuốt cùng sự cọ xát của thức ăn khi đi qua thành họng, kèm theo viêm nhiễm, các kén mủ trong hốc amidan bật ra có hình dạng những hạt tấm màu trắng như mủ.

Nguyên nhân viêm amidan đến từ nhiều loại vi khuẩn, vi rút khác nhau như vi rút Epstein – Barr, liên cầu nhóm A (St.pyogenes), H.influenzae, tụ cầu, xoắn khuẩn Vincent… Bệnh thường gặp ở những người vệ sinh họng, miệng, răng kém hoặc lười không vệ sinh, đặc biết là một số vùng nông thôn, miền núi. Những người khi chớm bệnh, viêm amidan cấp không được chữa trị hoặc chữa trị không đúng, khiến các vi khuẩn có hại cho cơ thể có cơ hội tấn công, nhất là ở người có sức đề kháng kém. Ngoài ra, môi trường khói bụi, bị ô nhiễm, hút thuốc hoặc hít khói thuốc thường xuyên, nhất là người có sức đề kháng kém như: Trẻ còi xương, suy dinh dưỡng, người cao tuổi sức yếu, đặc biệt khi thời tiết thay đổi đột ngột, gió mùa đông bắc, áp thấp nhiệt đới tràn về, mưa, lạnh rất dễ khiến bệnh lý viêm amidan tái phát.

Những vi khuẩn gây bệnh có thể lây lan nhanh chóng ở những nơi tập trung nhiều người. Giai đoạn từ khi nhiễm khuẩn đến khi bệnh toàn phát của loại vi khuẩn này là từ 2 – 4 ngày, có thể là 1 – 2 ngày. Loại vi khuẩn này từ gây viêm họng, amidan chúng còn gây nên bệnh tự miễn làm tổn thương bao khớp, cầu thận, van tim (bệnh thấp tim tiến triển) rất nguy hiểm.

Nguyên nhân gây viêm amidan bắt nguồn từ nhiều thủ phạm
Nguyên nhân gây viêm amidan bắt nguồn từ nhiều thủ phạm

Triệu chứng của bệnh viêm amidan

Bệnh viêm amidan theo khái niệm tự các chuyên gia bệnh lý tiêu hóa cho rằng đây là tình trạng sưng và viêm nhiễm của amidan xảy ra khi cơ thể bị nhiễm vi rút, vi khuẩn gây hại. Bệnh thường phát triển qua 3 giai đoạn với các triệu chứng cụ thể như:

Giai đoạn 1: Viêm amidan cấp

Đây là giai đoạn đầu tiên, khởi phát ở giai đoạn cấp tính của bệnh viêm amidan với các sự xuất hiện của những triệu chứng có phần căng thẳng như  ngứa họng, đau sưng họng, ho thành từng cơn, sốt cao (38-39 độ), đau đầu, ăn uống không ngon miệng, đôi khí có cảm giác cơn đau kéo tới mang tai, nuốt thức ăn vào thấy đau, cơ thể người bệnh mệt mỏi.

Mặc dù có những biểu hiện khó chịu như thế nhưng nhiều người vẫn chủ quan và không tìm cách điều trị, thờ ơ với chính cơ thể của mình để rồi bệnh ngày trở nên năng và nghiêm trọng ảnh hưởng đến sức khỏe và công việc.

Giai đoạn 2: Viêm amidan mãn tính

Mặc dù viêm amidan cấp tính không gây nguy hiểm đến tính mạng nhưng nếu không được điều trị kịp thời, đúng cách sẽ chuyển sang giai đoạn mới mang tên “viêm amidan mãn tính”. Ở giai đoạn này, người bệnh thường ngứa ngáy và nóng rát ở cổ họng, cảm giác vướng họng, đau khi nuốt thức ăn, bị sốt vặt, hơi thở có mùi hôi (mặc dù vừa vệ sinh răng miệng sạch sẽ), thường xuyên ho khan, cổ họng hay vướng đàm do amidan xuất tiết ra nên phải khạc nhổ liên tục. bên cạnh đó người bệnh có thể xuất hiện một số hạch ở vùng cổ.

Giai đoạn 3: Viêm amidan hốc mủ, viêm mạn tính quá phát

Tại giai đoạn viêm amidan hốc mủ, viêm mạn tính quá phát, amidan thường sưng to, có các hốc mủ với triệu chứng chính như: rát họng, đau họng, có thể sốt hoặc không; có đờm trong họng và tạo cảm giác vướng cổ, rất khó khạc hoặc nuốt; có mủ quanh amidan (quan sát bằng mắt thường thì sẽ thấy nhiều đốm mủ trắng ở amidan); đôi khi bạn khạc ra những hạt nhỏ màu trắng xanh có mùi rất hôi, hơi thở có mùi hôi. Đường hô hấp có nhiều đờm khiến người bệnh thở khò khè, đêm ngủ phát ra tiếng như ngủ ngáy, khó thở, trẻ nhỏ có thể bị hội chứng ngưng thở khi ngủ.

Triệu chứng của bệnh viêm amidan
Triệu chứng của bệnh viêm amidan

Bệnh viêm amidan gây biến chứng gì?

Bệnh viêm amidan nếu không được điều trị dứt điểm hoặc điều trị không đúng sẽ tái phát nhiều lần làm ảnh hưởng đến chất lượng sức khỏe, hiệu quả trong học tập và lao động. Biến chứng của viêm amidan đáng lo ngại nhất o tác nhân gây bệnh là vi khuẩn liên cầu nhóm A (St.pyogenes). Đây là vi khuẩn có cấu trúc vách gần giống với tổ chức bao khớp, tổ chức của trái tim (gờ cơ, cột cơ tim), cầu thận, cho nên khi chúng xuất hiện trong cơ thể gây viêm amidan, cơ thể sẽ sinh kháng thể chống lại chúng, đồng thời kháng thể đó chống lại tổ chức của chính mình (gọi là bệnh tự miễn).

Bên cạnh đó, viêm amidan có thể gây viêm xoang, viêm đường hô hấp dưới (khí, phế quản, viêm phổi), viêm thanh quản, gây áp-xe amidan.

Điều trị viêm amidan như thế nào?

Sử dụng phương pháp tây y

Trước hết người bệnh cần đến khám chuyên khoa tai mũi họng, xét nghiệm vi sinh bệnh phẩm là chất nhầy họng, mủ trong hốc amidan để được điều trị dứt điểm ngay theo phương pháp tây y. Đây là phương pháp được sử dụng phổ biến nhất hiện nay nhờ tính thuận tiện, dễ sử dụng. Khi bị viêm amidan hốc mủ, viêm amidan mãn tính, các bác sĩ sẽ kê cho bạn thuốc kháng viêm, kháng sinh, làm loãng đờm… Những loại thuốc này sẽ nhanh chóng tiêu diệt vi khuẩn và thu nhỏ các ổ viêm nhiễm. Mặc dù vậy, những loại thuốc kháng sinh không thể tiêu diệt hoàn toàn các vi khuẩn, đặc biệt là vi khuẩn trong hố amidan. Theo đó, bệnh rất dễ dàng tái phát, tăng nặng và gây viêm nhiễm cho các bộ phận khác. Thuốc còn tác động xấu tới dạ dày, gây hại cho thận, gan và sức khỏe tổng thể.

Phương pháp phẫu thuật cắt amidan

Nếu điều trị nội khoa đúng phác đồ, bệnh không khỏi, nhất là vi khuẩn gây bệnh liên cầu nhóm A không tiêu diệt được, bác sĩ sẽ cân nhắc xem đã đúng chỉ định phẫu thuật cắt bỏ amidan hay chưa. Đây là phương pháp được khá nhiều bệnh nhân viêm amidan hốc mủ, viêm amidan mãn tính lựa chọn.

Mặc dù vậy đây không phải là phương pháp mà trường hợp viêm amidan hốc mủ nào cũng có thể áp dụng phương pháp này và không phải phương án tối ưu. Đồng thời đây không phải là phương pháp có thể tùy tiện sử dụng mà cần có sự tư vấn, chỉ định của bác sĩ chuyên khoa tai mũi họng. Đồng thời, người bệnh cần phải được khám lâm sàng, xét nghiệm thật kỹ trước khi quyết định cắt amidan. Tuy phẫu thuật cắt amidan được giới chuyên môn bệnh lý hầu họng đánh giá là một tiểu phẫu đơn giản nhưng cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ biến chứng do khu vực amidan liên quan đến nhiều dây thần kinh quan trọng và thường ảnh hưởng tới sức khỏe răng miệng của người bệnh.

Phương pháp Y học Cổ truyền chữa viêm amidan
Phương pháp Y học Cổ truyền chữa viêm amidan

Phương pháp Y học Cổ truyền

Bên cạnh việc sử dụng các phương pháp tây y hiện đại thì những phương pháp đông y theo Y học Cổ truyền được đông đảo người bệnh yêu thích nhờ tính an toàn, không gây tác dụng phụ mà vẫn đảm bảo tính hiệu quả. Đặc biệt những giải pháp điều trị bằng phương pháp Y học Cổ truyền này người bệnh có thể tìm thấy từ chính căn bếp của bạn.

Điển hình như bài thuốc: Súc miệng bằng nước muối, nước mật ong và chanh; uống nước ép hoa quả, ngâm chanh và đường phèn, hấp mật ong và quất;… Chỉ với những nguyên liệu rẻ tiền, đơn giản, không cầu kỳ, dễ uống ngay cả đối với những đối tượng nhạy cảm như trẻ em, người cao tuổi, phụ nữ mang thai. Tuy nhiên đây là phương pháp chỉ có tác dụng khi mới chớm bệnh, bệnh ở giai đoạn nhẹ, người có sức đề kháng tốt. Ngược lại với tình trạng bệnh đã chuyển sang giai đoạn nặng, mạn tính thì những phương pháp theo Y học Cổ truyền chỉ mang tính bổ trợ.

Có thể thấy bệnh viêm amidan mặc dù không phải là bệnh nguy hiểm ảnh hưởng đế tính mạng nhưng lại là căn bệnh có thể gây ra những biến chứng nguy hiểm nếu không kịp thời điều trị. Do đó, ngay khi bệnh chớm những triệu chứng đầu tiện, ở giai đoạn cấp tính thì người bệnh nên áp dụng các biện pháp điều trị tích cực để tiêu diệt triệt để và phòng tránh bệnh tái phát.

Bích Nhuần – benhhetieuhoa.com

Tin liên quan

Tin khác

Tin mới