Cũng như nhiều vị thuốc Đông Y khác, Cẩu tích có nhiều tên gọi khác nhau như: kim mao cẩu tích, lông cu ly, cây lông khỉ, cù liền, cù lần… Trong Y học cổ truyền cẩu tích có vị đắng ngọt, tính ấm, có tác dụng bổ can thận, mạnh gân xương, trừ phong. Dùng để chữa các chứng bệnh đau lưng, đau thần kinh tọa, người già đi tiểu nhiều lần, phụ nữ bị khí hư, bạch đới, chữa chứng phong thấp, chân tay đau nhức. Các bộ phận chủ yếu dùng để làm thuốc là rễ, củ, thân của cây cẩu tích.
- Cỏ máu cây thuốc quý bồi bổ sức khỏe, giúp tăng cân hiệu quả
- Tìm hiểu về Sâm bố chính – loại sâm giá “rẻ” người Việt
- Nấm ngọc cẩu được ví như thần dược phòng the
Cây Cẩu tích vị thuốc được sử dụng nhiều để chữa các vấn đề về thận
Tham khảo một số bài thuốc hay từ cây cẩu tích
Trong những bài thuốc Y học cổ truyền, cẩu tích được sử dụng rất nhiều trong việc phòng và chữa bệnh. Hiện nay loại cây thuốc quý này được dùng với những công dụng chính như sau:
- Chữa đau lưng, mỏi gối do thận hư yếu: Cẩu tích 20g, Rễ gối hạc 12g, Củ mài 20g, Rễ cỏ xước 12g, Bổ cốt toái 16g, Dây đau xương 12g, Thỏ ty tử 12g, Tỳ giải 16g, Nam đỗ trọng 20g. Sắc uống ngày 1 thang.
- Chữa khí hư, bạch đới ở phụ nữ: Cẩu tích sao 70g, Nam hoàng cầm16g, Bạch đồng nữ 40g, Hà thủ ô 16g, Nam bạch chỉ 16g. Sắc uống ngày 1 thang. Uống liên tục 5-15 thang.
- Cầm máu ngoài da: Lông cẩu tích khô tẩm cồn 900, đắp vào vết thương rồi băng lại.
- Bổ thận khoẻ lưng: Trường hợp gan và thận suy nhược, lưng đau buốt, đái vặt không nín được, phụ nữ đới hạ. Cẩu tích 16g, ngưu tất 12g, thỏ ty tử 12g, sơn thù du 12g, đỗ trọng 12g, thục địa 16g, cao ban long 12g. Cao ban long để riêng; sắc các vị khác lấy nước, hoà cao ban long vào để uống.
- Chữa phong thấp, chân tay tê bại không muốn cử động: Cẩu tích 20g, tùng tiết 4g, đỗ trọng 8g, mộc qua 12g, tục đoạn 8g, tần giao 12g, tang chi 8g, ngưu tất 8g, quế chi 4g. Sắc 2 – 3 lần và cô đặc lấy 200 – 250ml, chia uống 2 lần trong ngày
- Chữa thận hư, đau lưng, đau mỏi, đi tiểu luôn luôn, bạch đới, di tinh: Cẩu tích 15 g, thục địa 12g, đỗ trọng 10g, dây tơ hồng 8g, kim anh tử 8g. Sắc uống trong ngày.
- Người phong thấp, đau nhức khớp xương, chân tay yếu mỏi hoặc bại liệt co quắp: Cẩu tích 15g, tục đoạn 12g, bổ cốt toái 12g, bạch chỉ 4g, đương quy 10g, xuyên khung 4g.
- Trừ thấp giảm đau:Trường hợp nhiễm gió ẩm hoặc rét ẩm, tứ chi và thân thể đau cứng tê buốt.
- Bài thuốc hoàn: Cẩu tích 12g, ô đầu chế 12g, tỳ giải 12g, tô mộc 8g. Tán bột làm hoàn. Ngày 2 lần, mỗi lần 8g, chiêu với nước đun sôi. Trị đau các khớp xương do rét ẩm.
- Bài thuốc sắc: Cẩu tích 12g, ngưu tất 12g, mộc qua 12g, tang chi 12g, tùng tiết 12g, tần cửu 12g, quế chi 12g, đương quy 12g, hổ cốt 12g, thục địa 12g. Sắc với nước hoặc ngâm rượu, uống. Trị khí huyết đều hư, cảm gió ẩm, đau khớp và tứ chi, thân thể đều đau.
Rễ, thân, củ là các bộ phận được sử dụng làm thuốc trên cây Cẩu tích
Được sử dụng trong nhiều bài thuốc Đông Y, nên hiện nay cây thuốc quý này được phân bố rất rộng ở các tỉnh từ Lai Châu, Lào Cai, Hà Giang, Cao Bằng, Lạng Sơn, Quảng Ninh, qua Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Nam, Lâm Đồng đến Bà Rịa – Vũng Tàu. Cây thường được người dân thu hoạch vào cuối đông. Sau đó cạo sạch lông, rửa sạch thái khô và chế biến thành vị thuốc. Để bảo quản được lâu cẩu tích cần được phơi, sây khô, để nơi thoáng mát, tránh ẩm thấp.
Hiện nay công dụng của cây cẩu tích trong vấn đề chữa bệnh là điều không thể phủ nhận. Tuy nhiên để an toàn cho quá trình sử dụng cũng như mang đến hiệu quả cao trong việc trị bệnh, trước khi dùng bài thuốc từ cây cẩu tích chúng ta nên tham khảo ý kiến của các thầy thuốc, lương y về tình trạng sức khỏe hiện tại của bản thân.
Nguồn: benhhetieuhoa.com